bartcaron.be

De warme samenleving of liever vriesweer?

Ingediend op december 31st, 2013 door bartcaron

Politici hebben de mond vol van de warme samenleving als een na te streven doel, terwijl ze voortdurend maatregelen nemen die de verkilling in de hand werken. Warme monden, koude hersenen en handen. Retoriek staat haaks op daden. Bart Caron (Groen) pleit voor verantwoord burgerschap.

Is een warme samenleving er niet een waar burgers burger mogen zijn? Mensen die hun rechten en plichten kennen, die verantwoordelijkheid nemen, niet alleen voor zichzelf maar ook voor hun medeburgers? Duidt die warmte ook niet op de meerwaarde van het samenleven zelf? Even testen: OCMW’s en stadsbesturen bedelen kerstmaaltijden, organiseren voedselbanken, richten sociale kruideniers op, subsidiëren wijk- en buurtfeesten… Ze worden bestuurd door dezelfde politici uit dezelfde partijen, die tegelijk strenger zijn in het toekennen van steun aan leefloners, die hun stadscentra vol planten met camera’s, die het systeem van GAS-boetes laten uitdeinen voor allerlei kleine vergrijpen, die allerlei beperkingen opleggen aan feesten, festivals en verenigingsactiviteiten.

Is de burger dan geen burger meer? Moet die kort aan het lijntje worden gehouden? Wegens onverantwoord gedrag? Op iedere straathoek worden we in het oog gehouden. Of door een camera of door een agent al dan niet in burger. Voor wie het niet wist, vaststellingen in het kader van de GAS kunnen ook gedaan worden door medewerkers van alle overheden. Die herken je niet aan een uniform of een opzichtig paarse of oranje overjas. Het krioelt dezer dagen van controleurs en vaststellers. Dromen de minnaars van de zero-tolerance echt dat er straks evenveel controleurs zijn als gecontroleerden? We kunnen elkaar dan lekker de duvel aandoen. Immers, er is altijd wel een overtreding vast te stellen.

De regelgeving, de lokale politieverordeningen niet in het minst, zijn zo creatief geschreven dat we altijd een regeltje vinden dat we overtreden. Desnoods omdat je te hard spreekt – belediging van een agent – of omdat je fiets tegen een gevel staat van een te smal voetpad, omdat er teveel bladeren in de goot aan je huis liggen, omdat je het papiertje van je twix in de publieke vuilbak gooide, omdat je de sneeuw op je voetpad niet snel genoeg geruimd hebt omdat…. Altijd prijs, zoals met de tombola van de vroegere missiekermis. Echter, toen dat soort verenigingsactiviteiten plaatsvonden, bestonden dat soort regeltjes niet. En toch was samenleven toen eenvoudiger….

En toch, het bestaat, verantwoord burgerschap. Echt waar. Het mooiste staaltje ervan zag ik vorige maand in Brussel. Er was een betoging van … de politie. De controle erop gebeurde door … de politie. Ze waren met velen, en het fijne ervan was dat je het onderscheid niet zag tussen de betogers en de ordediensten. Er waren geen incidenten. Ik weet niet wie de camerabeelden controleerde op dat moment. Ik weet wel dat politie-agenten ook maar mensen zijn. Ik dacht even dat het zelfs ‘burgers’ waren en geen handhavers van de macht. Dat ze verantwoordelijkheid opnamen voor de samenleving.

Ik ben een post-’68-er, opgegroeid in een sfeer van protest tegen het establishment en de excessen van het kapitalisme. In dat beeld was de politie de bewaker van foute idealen en een verkeerde samenleving. Wellicht vind ik daar de verklaring voor het feit dat ik niet leef met de gedachte “de politie uw vriend”. Och, ik besef ondertussen wel dat een politiekorps nodig is. Om echte criminaliteit aan te pakken. Maar wat moet ik denken van de explosieve toename van camera’s, pakmadammen, gemeenschapswachten, GAS-ambtenaren… We hebben er blijkbaar steeds meer van nodig. En straks ook een databank met een DNA-profiel van elke persoon, een juridisch dossier met de inventaris van elke parkeerovertreding of GAS-boete en waarom geen GPS-gestuurde chip in ons lichaam ingebouwd om onze wandelwegen te kunnen volgen? Allemaal onder het mom van de bestrijding van de zware criminaliteit.. maar in feite omdat het wantrouwen van het ‘on’burgerschap regeert.

Is er minder burgerschap? Meer onverantwoordelijk gedrag? De cijfers wijzen niet in die richting, denk ik, al ben ik geen criminoloog. Er is niet minder criminaliteit, ook niet bij jongeren. Wat is er dan wel? Minder warmte. Minder begrip en verdraagzaamheid, minder ruimte voor experiment, voor avontuur en afwijkend gedrag. Kijk, dat vond ik net zo leuk aan onze kindertijd. De normen waren strikt – in een samenleving met een dominant katholieke moraal, weinig kleur, vaste leefpatronen – maar de ruimte om ervan af te wijken was veel groter dan vandaag. Net omdat we er allen van overtuigd waren dat ‘de jaren van verstand’ wel zouden komen. Dat we burgers met verantwoordelijkheidszin en een gedeeld normbesef zouden worden.

Helaas, het is mijn generatie die vandaag in de pluchen zetels van de parlementen en raadszalen zit. Komiek Michael Van Peel zegt in zijn show “De generatie van mei ’68 die met kasseien naar de flikken smeet verbiedt kinderen met sneeuwballen te smijten”. Een mens wordt er droevig van. Willen we dan echt een hypercleane stad? Een stad of gemeente zonder fuif- of hangjongeren, zonder straatmuzikanten, zonder vreemdelingen, zonder bedelaars, zonder tsjoolders (West-Vlaams voor “zwerver”), … Prof. Walter Weyns noemde dat in De Wereld Morgen een verschraalde maatschappij, een bordkartonnen samenleving. Vinden mijn collega-politici dat de na te streven samenleving?

En toch, politici hebben de mond vol hebben van de warme samenleving. Ze spreken over de nood aan sociale cohesie, over het belang van een bloeiend verenigingsleven, over begrip en verdraagzaamheid. Lippendienst? Schone schijn? Ze drukken de ‘warme’ retoriek helaas niet uit in beleidsdaden. Ze doen wel soms alsof. Ze investeren in een kerstsfeer waar we met zijn allen (moeten) van genieten. Dat is het nieuwe samenzijn, de sociale cohesie van de 21ste eeuw. Tussen miljoen flikkerende lichtjes vertoeven en de illusie opwekken van samenhorigheid en zoveel mogelijk ‘samen’ consumeren. Daar investeren steden massaal in. En daar genieten de inwoners blijkbaar ook van. Ik niet om eerlijk te zijn. De voorbije weken ben ik Brugge, Gent, Antwerpen, Roeselare, Kortrijk … geweest. Authentiek en origineel? Nee, een copy conforme kerstsfeer. Panem et circenses. Illusie van de nooit-genoeg-samenleving.

De warme samenleving wordt gemaakt op plekken waar solidariteit nog geen ouderwets begrip is, waar het verenigingsleven wordt gekoesterd. En net daar leggen diezelfde politici door explosief toegenomen regels en normen op en verminderen ze steun en subsidies. Niet alleen burgers worden steeds meer gecontroleerd, ook verenigingen – burgerlijke organisaties – worden onderworpen aan 100 regels, tapvergunningen, voedselnormering, kampvuurbeperkingen, verzekeringsijver …

Eigenlijk is het eenvoudig. Laten we elkaar beschouwen als verantwoordelijke mensen, burgers dus, die wel een normbesef bezitten, die elkaar respecteren, maar die ook zichzelf mogen zijn, in alle variatie en diversiteit. Laten we de initiatieven waarderen die mensen bij elkaar brengen. En dus, laat ons stoppen met elkaar steeds meer regels op te leggen. Dat is streven naar een warme samenleving? Of hebt u liever vriesweer?

Ingediend onder mijn gedacht Reacties uitgeschakeld voor De warme samenleving of liever vriesweer?





 

Nieuws

We moeten af van ‘middeleeuwse’ overdracht van jachtrechten

Alternatieven voor dierproeven

Het ‘kleine’ parlementaire werk. Recente voorbeelden: Geluidshinder kusttram – Hakhoutbeheer – Restauratiepremies Onroerend Erfgoed – Beschermde landschappen

Ketnet wil zender voor allerkleinsten, “Legitieme vraag en begrijpelijke ambitie”

Gereglementeerde boekenprijs unaniem goedgekeurd door Vlaams parlement

Wat liep er fout met de bescherming Villa Slabbinck? (Brugge)

Groen verwelkomt Bellegemse windmolens, maar vraagt ‘windplan’ voor regio Kortrijk

Groen wil geen sloop hoekhuis Kasteelkaai-Belfaststraat.
Hoog tijd voor een Kortrijkse visie op erfgoed!

Woede van boeren terecht, maar alleen ander landbouwmodel geeft boeren een zekere toekomst.

Provinciebestuur W-Vl verliest vele (culturele) instellingen

Bart Caron : “Overdracht cultuurbevoegdheden provincies is een wangedrocht !”

Leve Mest-Vlaanderen

Nog geen bescherming poldergraslanden

Nog redders aan de kust?

Brugge weert plooifiets uit overheidsgebouwen

De Leie of het Kanaal naar Roeselare: Groen wil meer binnenvaart

Kortrijk Airport, milieuvergunning aangepast?

Wanneer faire prijzen voor landbouwproducten?

Kortrijk heeft de bus gemist

Burgerkabinet ontslaat Gatz niet van plicht om al bestaande inspraak te versterken

Steeds meer monumenten wachten op broodnodig onderhoud. Ondertussen verkrotten ze

Freya Piryns voorgedragen als vertegenwoordiger in de Raad van Bestuur van de VRT

Regering krimpt beloofde natuurgebieden langs de Leie sterk in

Bruggen in Kortrijk, werkende verlichting op de fietspaden is een brug te ver…

LAR-zuid, woordbreuk van de stadscoalitie

Informatie, diverse sporten en cultuur moeten prioriteit VRT blijven

‘Gemeenteraad is wachtzaal voor wie schepenambt wil’

Persmededeling: Groen maakt werk van versterking West-Vlaamse open ruimte.

Persbericht: 5 Groene werven voor een impuls in West-Vlaanderen.

Vlaamse regering bedreigt toekomst Vlaamse fictie