Ryanair in Oostende? Amateurisme en geheimzinnigheid troef!

Groen! is niet tegen de komst van Ryanair naar Oostende. Maar de partij heeft wel grote vragen bij de aanpak en de grote staatssteun. De twijfels verdwenen niet na de ondervraging van minister Hilde Crevits door Vlaams volksvertegenwoordiger Bart Caron.

“Het dossier van Ryanair in Oostende rammelt langs alle kanten. Vooral de al te doorzichtige constructie waarbij overheidsgeld uit diverse bronnen wordt versluisd naar Ryanair toont de haast en het amateurisme waarmee dit dossier is samengesteld”, stelt Caron vast.

Ryanair wil wel vliegen vanop Oostende, maar de Vlaamse belastingsbetaler moet opdraaien voor de kosten van afhandeling en een vrijstelling geven van passagierstaksen en van opstijg- en landingsvergoedingen. Daarmee wordt Ryanair zwaar bevoordeeld ten opzichte van andere maatschappijen die vanuit Oostende vliegen. De andere (Belgische) maatschappijen die vanuit Oostende vliegen, Brussels Airlines, JetairFly en Thomas Cook Airlines zijn boos dat Brugge en West-Vlaanderen geld op tafel leggen om de comeback van Ryanair naar Oostende te helpen realiseren.

De ministers Bourgeois en Crevits verklaarden woensdag en donderdag achtereenvolgens dat het ‘afgedrukte document’ met de kostenberekening, dat eerder uitlekte in de pers, voor hen ‘geen status’ heeft. Begrijp: ze voelen er zich niet door gebonden. Het stak echter wel in het dossier zoals het op de Brugse gemeenteraad is voorgelegd. In dat geval rijzen er twijfels over de rechtsgeldigheid van de Brugse beslissing. Ook de vzw Toerisme Oostende moest haastig instemmen met de oprichting van en de toetreding tot de vzw. Daarenboven gebeurde dat alles in een waas van geheimzinnigheid.
Ondertussen blijkt ook dat de toetreding van de Provincie West-Vlaanderen tot de vzw niet correct is verlopen. De Provincieraad moet dit vooralsnog goedkeuren.

De Europese Unie laat een ‘aanloopbijdrage’ toe, dat is een beperkte steunmaatregel die voor maximum drie jaar mag en degressief moet zijn. Geen probleem? De vrijstelling van opstijg- en landingsvergoedingen is toegelaten, dat is 69.120 euro per jaar. Deze steunmaatregel is toegelaten voor max 3 jaar.
Daarnaast wordt er per luchtlijn 163.584 (in 2010), 122.688 (in 2011) en 81.792 (in 2012) steun verstrekt via een doorbetaling aan Ryanair van de passagierstaks die op de luchthaven moet worden betaald. De daling van dit bedrag wordt in 2011 en 2012 gecompenseerd door een verhoging van de bijdrages van Provincie, de steden en hun toerismediensten. Daarnaast wordt voor de lijn naar Malaga een bijdrage van de ministers Peeters, Bourgeois en Crevits verwacht. Het bedrag van Peeters is ook degressief maar wordt telkens gecompenseerd door bijdragen van de collega’s Crevits en Bourgeois. Deze vorm van staatsteun is niet toegelaten op basis van de beslissing van de Europese Unie zoals vermeld in “N377/2009 - Aanloopbijdrage voor programma’s die de promotie en ontwikkeling van de Internationale Luchthaven Oostende-Brugge ten goede komen”.

“Dat is bedrog. Hier worden Europese regels omzeild. Dat zal wel blijken na de verplichte aanmelding bij de EU.”

En er is in dat document ook bepaald dat het totaal van de steunbedragen kan gebruikt worden om de opstartkosten te dekken. Onder meer de kosten van marketing en reclame en de installatiekosten voor het opstarten van de lijn. Voor elke route wordt steun toegekend a rato van maximum 50% van de subsidiabele kosten tijdens het eerste jaar, 30% het tweede jaar en 10% het derde jaar. Het blijkt volgens Bart Caron uit de tabellen dat de staatsteun veel meer bedraagt dan deze percentages.
Verder is bepaald dat de tijd gedurende dewelke een maatschappij een aanloopbijdrage krijgt, aanzienlijk korter dient te zijn dan de tijd gedurende welke zij zich ertoe verbindt haar activiteiten vanuit de betreffende luchthaven uit te oefenen. Ryanair moet dit aantonen aan de hand van een businessplan. Dit betekent dat Ryanair langer actief moet zijn dat de periode dat ze steun krijgt. Op de vraag of er garanties zijn voor tewerkstelling en voor een verblijf dat langer duurt dan enkele maanden - zoals vorige keer - kon de minister enkel antwoorden dat er nog geen overeenkomst is. Daarmee is meteen duidelijk dat die garanties niet gegeven zijn.

Ryanair heeft plat de bedoeling jaarlijks en per luchtlijn netto 382.420 euro te cashen. De mededeling dat de toeristische privésector hierin zou participeren, blijkt niet veel meer te zijn dan gebakken lucht: de vzw Hotels Brugge zal dit jaar voor 2.859 euro participeren. Dat is minder dan 1 procent van het nodige bedrag.

“Het is bon ton te kappen op de praktijken van de Waalse politieke partijen, op de schimmige wijze waarop zij de luchthaven van Charleroi en Ryanair bevoordelen, maar hoe dat nu in Oostende verloopt en wordt voorbereid, is geen haar beter.” besluit Bart Caron.

Bart Caron
Vlaams parlementslid Groen!

0477/49 58 10