bartcaron.be

Nog geen proper water: goedmenende landbouwers slachtoffer van de cowboys

Ingediend op februari 26th, 2019 door bartcaron

Dit stuk richt zich tot iedereen die in ons Vlaamse platteland voedsel produceert en dat met zoveel mogelijk zorg voor onze omgeving en het leefmilieu probeert te doen. Dat loopt niet altijd even vlot, daar is de slechte waterkwaliteit een frappant voorbeeld van. Het probleem: na meer dan twintig jaar
mestactieplannen (MAP) stromen er nog steeds teveel meststoffen in onze grachten en rivieren. De eerste MAP’s hebben destijds veel stof doen opwaaien maar hebben hun effect uiteindelijk niet gemist. Die pluim kunnen boeren terecht op de hoed steken.

Maar sinds 2014 zit er steeds meer sleet op de formule en de laatste jaren gaat de waterkwaliteit ronduit  achteruit. De cijfers van de recente metingen katapulteren ons een decennium terug in de tijd. 33% van de zogenaamde MAP-meetpunten is rood, terwijl we op maximaal 5% hadden moeten uitkomen, de Europese nitraatnorm. Een reprimande van de Europese Commissie dreigt. De boer zal het slachtoffer van de rekening worden.

Proper water is cruciaal voor de natuur. Waterbewoners als vissen en libellenlarven hangen direct af van de waterkwaliteit: is die onvoldoende, dan leggen zij het loodje. Ook veel natuur op het land is afhankelijk van  de kwaliteit van het (grond)water. Maar ook voor ons drinkwater en zelfs voor frisdrank en bier hebben we zuiver drinkwater nodig.

Echter, zonder mest geen groenten, fruit en voedergewassen. Dat is een boerenwijsheid. Maar alles met mate. Nu zitten de verhoudingen scheef. Omdat Vlaanderen veel meer koeien, varkens en kippen heeft, is de geproduceerde mesthoop veel groter dan wat onze gewassen nodig hebben om goed te groeien. En omdat elke beerkar die niet op het veld wordt uitgereden, een factuur teveel is voor noodlijdende boeren.
Er wordt veel meer mest uitgereden op de akkers en weiden dan de bodem aankan. Het gevolg: de stront vloeit naar onze grachten en rivieren en komt terecht in het grondwater. Geen enkel mestactieplan heeft deze wetmatigheid aan de wortel aangepakt.

Er is geen nood aan een vermanend vingertje. Ik geloof oprecht dat een grote meerderheid van de boeren zich uit de naad werkt om minder en oordeelkundiger te bemesten. Er worden na de oogst meer vanggewassen ingezaaid, de afstand tussen veld en waterloop wordt gerespecteerd zodat er geen mest terechtkomt in grachten en rivieren . Maar hoe komt het dan dat de meetwaarden slechter zijn? Omdat er té veel inbreuken zijn en zelfs regelrechte fraude. Dat verpest, of liever vermest het voor diegenen die het goed menen. De afrekening gebeurt immers altijd collectief. Met rotte appels in de mand blijven goedbedoelde maatregelen een maat voor niks. Dat moet frustrerend zijn voor landbouwers. Wel, dat is het ook voor mij, als parlementslid. Er zijn te veel mazen in het net van de mestwetgeving voor zij die er door willen glippen. En het erge is dat ze daar ongestraft mee wegkomen, en de meerderheid op die manier moedeloos maakt. Ik heb in mijn politieke loopbaan nog éénmaal de kans om op die nagel te kloppen, namelijk nu dat het nieuwe mestactieplan gestemd wordt in het Vlaams Parlement.

Omdat ik de landbouwgemeenschap oprecht een eerlijk mestbeleid gun, moet er nog een laatste keer flink aan de boom worden geschud. Niet om individuele boeren te kijk te zetten, wel om alle mogelijke achterpoortjes in de wetgeving te sluiten en mestfraude aan te pakken. Daarom wil de landbouwers en alle betrokkenen oproepen om die informatie met mij te delen. De rapporten van de mestbank tonen verrassend hoge inbreukcijfers. De feiten achter die droge statistieken zijn op het werkveld wellicht al lang gekend. Zo zijn er de problemen met de nitraatresidustalen. In de herfst krijgt een boer een staalnemer op bezoek, die meet hoeveel meststoffen er na het groeiseizoen nog in de bodem zitten. Dat is belangrijk, want wat er dan nog overschiet spoelt in de winter uit naar het grondwater of de grachten. Van die staalnames hangt veel af, ze zijn daarom erg fraudegevoelig. Met die stalen kan bewust geknoeid worden of men kan ze naast in plaats van op het perceel gaan nemen. Een beetje zoals frauduleuze dopingcontroles in de sport.

De Vlaamse Overheid bevestigde de fraudegevoeligheid. In 2016 werden zelfs tien procent van de staalnemers geschorst. Dat is erg veel. Veel te veel. Zijn dit uitzonderingen of is dit het topje van de ijsberg?

Ik wil het graag weten. Cowboys horen in een mestactieplan niet aan het langste eind te trekken.

Ingediend onder geen categorie 1 reactie

Een reactie op “Nog geen proper water: goedmenende landbouwers slachtoffer van de cowboys

  1. Bregt schreef:

    Dag Bart,

    Het eigenlijke probleem is de te grote veestapel, het gebruik van kunstmest en de degradatie van de bodem (gezonde bodem met veel bodemleven spoelt minder uit). Zolang dit niet wordt aangepakt, zal er altijd een probleem zijn.
    Dat het verboden is Vlaamse mest naar Wallonië te voeren is ook te zot voor woorden. Daar kunnen ze dierlijke mest goed gebruiken.
    De industriële lobby op de landbouw is de doodsteek voor landbouw, milieu, natuur en klimaat.
    Er zijn in het verleden grote fouten gemaakt waaronder uitbreiding mits mestverwerking.
    Pak a.u.b. het probleem aan en niet een gevolg ervan.

Reacties zijn gesloten.


boek

Klik hier om het boek te downloaden


'Vanop de Frontlijn, Reflecties op het Vlaamse Cultuurbeleid' - Bart Caron en Guy Redig, Uitgeverij Vrijdag, april 2019




Bart Caron met contrabas (foto: Viviane Decock)

 

Nieuws

Vlaams parlementslid Bart Caron (Groen) stopt met actieve politiek

We moeten af van ‘middeleeuwse’ overdracht van jachtrechten

Alternatieven voor dierproeven

Het ‘kleine’ parlementaire werk. Recente voorbeelden: Geluidshinder kusttram – Hakhoutbeheer – Restauratiepremies Onroerend Erfgoed – Beschermde landschappen

Ketnet wil zender voor allerkleinsten, “Legitieme vraag en begrijpelijke ambitie”

Gereglementeerde boekenprijs unaniem goedgekeurd door Vlaams parlement

Wat liep er fout met de bescherming Villa Slabbinck? (Brugge)

Groen verwelkomt Bellegemse windmolens, maar vraagt ‘windplan’ voor regio Kortrijk

Groen wil geen sloop hoekhuis Kasteelkaai-Belfaststraat.
Hoog tijd voor een Kortrijkse visie op erfgoed!

Woede van boeren terecht, maar alleen ander landbouwmodel geeft boeren een zekere toekomst.

Provinciebestuur W-Vl verliest vele (culturele) instellingen

Bart Caron : “Overdracht cultuurbevoegdheden provincies is een wangedrocht !”

Leve Mest-Vlaanderen

Nog geen bescherming poldergraslanden

Nog redders aan de kust?

Brugge weert plooifiets uit overheidsgebouwen

De Leie of het Kanaal naar Roeselare: Groen wil meer binnenvaart

Kortrijk Airport, milieuvergunning aangepast?

Wanneer faire prijzen voor landbouwproducten?

Kortrijk heeft de bus gemist

Burgerkabinet ontslaat Gatz niet van plicht om al bestaande inspraak te versterken

Steeds meer monumenten wachten op broodnodig onderhoud. Ondertussen verkrotten ze

Freya Piryns voorgedragen als vertegenwoordiger in de Raad van Bestuur van de VRT

Regering krimpt beloofde natuurgebieden langs de Leie sterk in

Bruggen in Kortrijk, werkende verlichting op de fietspaden is een brug te ver…

LAR-zuid, woordbreuk van de stadscoalitie

Informatie, diverse sporten en cultuur moeten prioriteit VRT blijven

‘Gemeenteraad is wachtzaal voor wie schepenambt wil’

Persmededeling: Groen maakt werk van versterking West-Vlaamse open ruimte.

Persbericht: 5 Groene werven voor een impuls in West-Vlaanderen.